Chúng ta không có quyền “đẻ” ra lịch sử, hư cấu cỡ nào cũng phải dựa trên sự thực lịch sử đã diễn ra
Lòng kiên nhẫn trên trang viết là vô hạn, đọc thật nhiều, đi thật nhiều và hãy mở to mắt quan sát, nghĩ suy, chiêm nghiệm… Bùi Anh Tấn viết khỏe, viết đều và đặc biệt đề tài của anh rất rộng, luôn đổi thay. Về công tác xuất bản, anh có điều gì trằn trọc? - Cần có chính sách đào tạo chiều sâu để nâng cao lòng yêu thích đọc sách của trẻ con từ khi còn lẫm chẫm.
Số tài liệu đó mà chồng lên, có thể cao cả mét. Với tôi, hư cấu nhưng quý trọng lịch sử và luôn kính trọng các đạo mà mình viết về họ. Khó là vì nhiều người viết về nó, luôn có sự so sánh giữa người viết với nhau, giữa tác phẩm với hiện thực… - quơ phụ thuộc vào khả năng của người viết. - Viết về tôn giáo, về lịch sử thật sự là đề tài rất hắc búa? - Không hiểu với nhà văn khác như thế nào nhưng với tôi, viết về lịch sử và tôn giáo thì cần lao cực nhọc gấp hàng chục lần so với đề tài đương đại.
Tác phẩm thành công hay thất bại là do chính khả năng của nhà văn ấy. Rất tiếc. Đừng viết vì sự nổi tiếng, đừng nghĩ viết thì sẽ kiếm được nhiều tiền. Nhưng, chừng như, giờ người ta “lười” viết về chiến tranh. Dễ, vì nó đang diễn ra, nhiều thực tế, “nguyên vật liệu” ngồn ngộn. Dự án của tôi đã đăng ký với Hội Nhà văn TP Hồ Chí Minh, đang trong thời kì đọc tài liệu.
Lý do là phải đọc, tìm tòi tư liệu rất, rất nhiều. - Nghề nghiệp viết nghiệt ngã lắm. Tôi chỉ ước có thêm thời gian để viết. - Đề tài hiện đại vừa khó vừa dễ.
Nhưng hạn vận cho tôi phải hoàn thành là trước ngày 30-4-2015, kỷ niệm 40 năm phóng thích Sài Gòn. - Dự án tiếp theo của anh trong năm 2014-2015 là một tiểu thuyết về chiến tranh Việt Nam thời kháng chiến chống Mỹ, dưới một góc nhìn khác trước? - Chiến tranh đã lùi xa gần 40 năm rồi, đủ độ lùi cần thiết để người viết có thể chiêm nghiệm cuộc chiến một cách sâu sắc hơn, nhìn về thắng lợi với những mất mát đau thương phải trả giá, nhìn sâu hơn về thân phận con người trong thời chiến lẫn thời bình… Còn rất nhiều điều phải viết, tôi nghĩ thế.
Tuy nhiên, cũng xin nói thật, nếu người viết không khéo xử lý thì rất dễ thất bại.
Hai, người viết trẻ thiếu kiến thức và không mặn mà với đề tài này. Anh viết tiểu thuyết về hậu chiến: “Kế hoạch Hậu chiến 72”, về đề tài hình sự, vụ án: “Hành trình của sói”… nhưng tiếp đó lại viết tiểu thuyết dã sử “Bức huyết thư”, “Bí mật hậu cung”.
Anh viết về hai tôn giáo lớn ở Việt Nam là Phật giáo: “Không và Sắc”, đạo thiên chúa: “Tin mừng”. Cơ quan chức năng trợ giá cho việc in, phát hành sách, có chính sách thông thoáng cho ngành xuất bản, xem việc in lậu sách như là làm hàng giả để xử phạt thật thích đáng… Bản thân các NXB cũng phải năng động trong hoạt động của mình, sâu sát thị trường, nhạy bén với tâm lý bạn đọc … - Vậy còn với người viết trẻ tuổi, anh sẽ nói gì với họ? - Giữ trong tim một tình ái vô điều kiện với văn học.
Viết ưng ý thực bụng, không phê phán xiên xỏ, luôn coi trọng niềm tin của mỗi người. Thêm một năm nữa thì có thể tác phẩm sẽ hoàn hảo hơn. Đến thần trên cao trong những chuyện thần tiên vẫn đầy sân - si đó thôi, huống hồ là con người chúng ta. Tôi viết trên ý kiến kính trọng danh nhân, nhưng cũng không quên chú trọng phần “con” của danh nhân để trả họ về với cộng đồng.
- Anh không chỉ viết, mà còn giữ bổn phận một “ông đỡ” ở NXB Công an quần chúng. Một, tác phẩm in ra không bán được. Với nhà văn, cuộc sống không thừa mà cũng chẳng thiếu, vấn đề là anh tiếp thụ được những gì, xử lý như thế nào trên trang viết.
Và tác phẩm mới nhất anh ra mắt độc giả (8-2013) là tiểu thuyết rất thời thượng: “Thám tử yêu”. Anh gây kinh ngạc khi viết tiểu thuyết về giới showbiz Việt: “Bước chân hoàn vũ”….
Tất nhiên, những gì đang diễn ra trong cuộc sống hằng ngày luôn có tác động rất lớn đến người cầm bút, toàn bộ chúng tôi đều mở to mắt nhìn, suy nghĩ và viết, nhưng viết thế nào là tùy ở từng người. Anh viết về lịch sử danh nhân: Nguyễn Trãi - “Ức Trai, tâm thượng quang khuê tảo”, vua Trần Nhân Tông - “Đàm đạo với Điều Ngự Giác Hoàng”.
