* Xin cám ơn ông! Nhà văn Nguyễn Quang Thiều - Phó chủ toạ Hội nhà văn Việt Nam, Phó Tổng thư ký thứ nhất Hội Nhà văn Á - Phi
Nhưng tất cả nhà văn của cả 2 châu lục cũng đều lên tiếng là hãy bảo vệ bản sắc văn hóa của mình. Mới đây, Hội Nhà văn Việt Nam vừa thành lập một trọng điểm dịch thuật văn chương Việt Nam. Tùng san này không chỉ phát hành 3 thứ tiếng nói trên mà có thể giới thiệu đến các tổ chức văn chương, các trường đại học, các tập san lớn, các thư viện lớn, các trung tâm văn hóa lớn của thế giới; chúng ta giới thiệu nền văn học Á - Phi nói chung và trong đó có nền văn chương Việt Nam.
Trong giai đoạn toàn cầu hóa văn chương, tôi cho rằng giúp nhà văn nhìn thấy thách thức và cơ hội, tranh thủ thời cơ toàn cầu hóa này để quảng bá một cách mạnh mẽ hơn nữa bản sắc văn hóa dân tộc ưng chuẩn văn chương. Trong cuộc chiến tranh lâu dài và khốc liệt trong thế kỉ XX giữa Mỹ và Việt Nam thì sứ giả trước hết đặt chân đến Mỹ để nói về dân tộc chúng ta, về nền văn hóa này, giang san này là văn chương.
Qua các kì họp chúng ta có 2 điều quan trọng được đặt ra đó là tập san Hoa Sen của Hội Nhà văn Á - Phi ra mỗi quý 1 kỳ, bằng 3 thứ tiếng: Ả-rập, Anh, Pháp và một phiên bản đặc biệt bằng tiếng Việt.
Văn chương Việt Nam sẽ dự vào các giải thưởng lớn của Hội Nhà văn Á - Phi. Cuộc họp mới rồi có ý nghĩa quan trọng vừa truyền bá hình ảnh dân tộc vừa có thể cho họ chìm sâu hơn trong văn hóa chúng ta và hiểu tâm hồn người Việt hơn. Các dân tộc khác khi tôi dự đại hội ở Cairo thì sự hiểu biết về văn học của chúng ta rất ít oi.
* Từ những hoạt động đối ngoại này, ông thấy văn học Việt Nam hiện diện như thế nào trong đời sống văn chương thế giới? - NV Nguyễn Quang Thiều: bấy lâu, nền văn học chúng ta cũng đã hiện diện trên từng khu vực, trong từng tuổi, trong từng bộ phận trên thế giới nhưng thật ra cũng còn khuyết thiếu rất nhiều.
Trọng điểm dịch thuật này không phải dịch thuật văn chương nước ngoài vào trong nước mà sẽ hoạch định kế hoạch, dự án của mình để quảng bá văn học chúng ta với những tác phẩm cổ điển, tác phẩm của những năm tháng chiến tranh, những tác phẩm sau 1975, những tác phẩm trong thời kì đổi mới, tác phẩm của thế hệ 8x, 9x… Chúng ta giới thiệu sờ soạng các gương mặt đa dạng của nền văn học Việt Nam, quá cố, hiện tại cũng như trong tương lai một cách hệ thống.
Nhưng làm sao để thăng bằng giữa hội nhập và bảo tàng giá trị truyền thống? - NV Nguyễn Quang Thiều: Chúng ta tiếp thu thời đại toàn cầu hóa này với ắt những điều gì rất đẹp, rất tốt.
Thời cơ này rất quan yếu nên chúng ta có chiến dịch rõ ràng. * Bẩm ông, vừa qua, Hội Nhà văn VN có khá nhiều hoạt động đối ngoại, so với hoạt động đối ngoại của Hội Nhà văn các nước thì hoạt động của Hội Nhà văn Việt Nam như thế nào ? - Nhà văn Nguyễn Quang Thiều: Mỗi một ngày, chúng ta có thể hiểu là ngôn ngữ quan yếu nhất, tiếng nói làm cho thế giới tin vào chúng ta nhất là ngôn ngữ của nền văn hóa, trong đó văn chương giữ một phần rất quan yếu.
Càng giao lưu càng, càng hiểu càng tôn trọng nền văn hóa khác thì chúng ta càng khai khẩn gìn giữ nền văn hóa chúng ta nhiều hơn. Ví dụ dịch tác phẩm văn học Việt Nam sang các nước nói tiếng Anh, tiếng Pháp, Mỹ Latinh. # Việt Nam. Nó không chỉ mở ra tình hữu nghị mà lần trước nhất các nhà văn đến với Việt Nam, chỉ hiểu Việt Nam trong quá vãng qua chiến dịch Hồ Chí Minh, qua thắng lợi Điện Biên Phủ, là dân tộc Việt Nam yêu hòa bình, chống chọi bền bĩ cho hòa bình đó thì giờ đây họ đến đây và hiểu hơn tầng lớp văn hóa sâu hơn ở con người Việt Nam với khát vọng đó đang xây dựng đất nước.
Một dân tộc khát vọng hòa bình lớn lao như vậy thì họ tin rằng ở đó phải chứa đựng nền văn hóa lớn và có đủ chiều dài lịch sử rất dài.
Chúng ta có dịp qua rất nhiều hình thức, hoạt động. Ảnh: nhavantphcm. Đặc biệt các dân tộc Á - Phi đã luôn luôn mang trong họ sự tôn trọng cũng như sự kính trọng với quần chúng. Họ giữ vẻ đẹp của ngôn ngữ, ngôn từ của tiếng mẹ đẻ, họ giữ bản sắc văn hóa.
Nhưng chúng ta có một thuận lợi là họ hiểu dân tộc chúng ta. Ở đó nhà văn có sứ mệnh quan trọng. Chúng ta chọn những khu vực mà nền văn học Việt Nam có thể đến và từ điểm đó lan tỏa ra thế giới. * Qua hội nghị lần này cũng như lần trước với Thái Lan thì văn chương Việt Nam có nhịp hội nhập quốc tế rất nhiều.
Cho đến hiện thời thì Hội Nhà văn Á - Phi mở ra cũng là nên chi. Từ năm nay, Viện văn học Việt Nam sẽ xuất hiện thường kỳ trên tập san Hoa Sen của Hội văn chương Á - Phi.
