Khoa học công nghệ vừa phải phát triển giang san, vừa bảo vệ Tổ quốc
Khi ấy, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã vạch ra đề cương với ý chính: Khoa học là phục vụ sản xuất, phải có mục tiêu rõ ràng. Đại tướng luôn quan hoài làm thế nào để phát triển công nghệ cao, công nghệ sinh học… bởi đó chính là những thứ sẽ quyết định sự phát triển của xã hội,” giáo sư Đặng Hữu nhớ lại. Đó chính là tư tưởng chủ đạo “khoa học công nghệ là dẫn dắt đất nước đi lên,” khoa học và giáo dục là nền móng và động lực của công nghiệp hóa, đương đại hóa.
Và, những tư tưởng tiến bộ này vẫn còn đúng đắn đến thời khắc hiện tại. Đất nước không có khoa học thì không làm được gì cả Ở lĩnh vực khoa học công nghệ, năm 1977 khi còn giữ chức Thứ trưởng Bộ Đại học và Trung học chuyên nghiệp, giáo sư Đặng Hữu gặp Đại tướng khi Đại tướng đứng ra mỏng về vấn đề Tây Nguyên trên cơ sở tính hạnh khoa học để xây dựng giang san.
“Trong mỗi chuyến công tác, học tập, khi về nước mỗi người đều phải phát biểu nhận xét của mình và báo cáo lại xem cần học cái gì, loại bỏ cái gì. Ông từng giữ chức vụ Thứ trưởng Bộ Đại học và Trung học chuyên nghiệp (1976-1982); Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ (1982-1996); Trưởng ban Khoa giáo Trung ương (1996-2002).
/. Về Tây Nguyên, Đại tướng bàn về vấn đề phát triển lương thực, chú trọng điều cán bộ khoa học vào vùng đất này. Ông cũng cũng là Ủy viên Trung Ương Đảng các khóa V, VI, VII, VIII (từ 1981 đến 2001) và là Đại biểu Quốc hội các khóa VIII, IX, X (từ 1987 đến 2002). Lúc đó, quan điểm của Đại tướng là cơ quan làm khoa học phải chủ động làm việc, chỉ đạo cán bộ khoa học đi về nông thôn giúp dân áp dụng khoa học kỹ thuật vào sinh sản.
Giáo sư, Viện sĩ Đặng Hữu sinh năm 1930 tại Bình Định. Sau đó, tôi đến thăm mấy lần thấy bác còn rất sáng láng. Cùng đó, Đại tướng cũng luôn trằn trọc làm thế nào để khoa học đi vào sản xuất, không để kết quả bị đưa vào ngăn kéo. Cất giọng buồn bã, vị giáo sư đã bước qua cái tuổi bát thập bảo rằng, Đại tướng Võ Nguyên Giáp chính là người đặt nền móng cho khoa học công nghệ Việt Nam.
Là người văn võ song toàn, Đại tướng luôn thân thiện, đức độ, thông thái và đặc biệt có tư duy sáng lạng. Khi ấy, giáo sư Đặng Hữu rất ấn tượng về một tư duy chiến lược, tri thức thâm uyên
Trung Hiền (Vietnam+). Muốn làm khoa học phải xin tiền quốc gia và kết quả nghiên cứu cũng đưa vào quốc gia. Và cũng kể từ đó, giáo sư Đặng Hữu có nhiều dịp làm việc với Đại tướng.
Giáo sư Đặng Hữu cũng cho hay, cái lớn nhất chính là tư duy chiến lược về khoa học của Đại tướng. Ông được trao tặng Giải thưởng ASOCIO 2003 của Tổ chức công nghiệp Tin học châu Á và Thái Bình Dương dành cho người có đóng góp to lớn với sự phát triển công nghệ thông báo. Trong mắt giáo sư Đặng Hữu, Đại tướng Võ Nguyên Giáp là một con người suốt đời vì nước, vì dân.
Và, ông đã may mắn được chịu ảnh hưởng rất lớn từ vị tướng tài ba và đức độ này. "Đại tướng luôn quan hoài phát triển khoa học công nghệ" - Giáo sư Đặng Hữu cho biết Theo giáo sư Đặng Hữu: “Đại tướng chính là người đặt nền tảng trước nhất cho chính sách khoa học ở Việt Nam, tổ chức các chương trình nghiên cứu, mời chuyên gia Liên Xô sang trợ giúp, cử người đi học tập, nghiên cứu.
“Đã đánh là thắng, không chắc thắng thì không đánh” và làm khoa học cũng phải như vậy. Khoa học là không biên thuỳ, cần hội nhập quốc tế về khoa học. Khoa học phải chủ động kinh phí ứng dụng, đánh là phải thắng Thời đó không có kinh phí làm khoa học. ” Đại tướng đã chủ động quan tâm nắm tình hình chung của các viện nghiên cứu xem đã làm và chưa làm được gì, chỉ đạo xây dựng chính sách và đưa trả Chính trị để chuẩn bị cho quyết nghị đầu tiên đặt nền tảng cho khoa học kỹ thuật.
Bức ảnh Giáo sư-Viện sĩ Đặng Hữu chụp với đối tác Liên Xô (cũ) bàn về thành lập trọng tâm Nhiệt đới Việt-Nga, dưới sự chứng kiến của Đại tướng Võ Nguyên Giáp “Đầu năm 2013, bác Giáp còn nằm trong bệnh viện viết thư chúc Tết.
Bản thân giáo sư Đặng Hữu từng đi với Đại tướng nhiều chuyến sang các nước học tập về cách làm khoa học mới như đô thị khoa học của Ấn Độ, thăm Indonesia và làm việc với nhà khoa học của nước bạn từng làm việc tại Tây Đức để kết nối. Cũng vì vậy, Đại tướng quan tâm tới đội ngũ nhân công, lập ra quy hoạch chiến lược và trách nhiệm của khoa học. ” Vào năm 1979, Đại tướng Võ Nguyên Giáp cho rằng khoa học cần phải được xếp đặt, đánh giá lại để giang sơn không tụt hậu, bởi “không có khoa học thì không làm được gì cả.
Giai đoạn từ năm 1997-2002, giáo sư Đặng Hữu là Trưởng ban chỉ đạo chương trình quốc gia về công nghệ thông tin. Vẫn biết ngày bác ra đi sẽ đến, nhưng khi nhận được tin tôi thấy đau xót và ngỡ ngàng,” ông Hữu bồi hồi xúc động.
