Nếu hộ nghèo nào không vươn lên thoát nghèo mà ỷ lại vào chính sách hộ nghèo của quốc gia thì cần phải được loại ra khỏi danh sách hộ nghèo. Đây là một thực trạng có thật tại đã xuất hiện một số địa phương, đặc biệt là một bộ phận đồng bào dân tộc thiểu số cư trú tại miền núi, vùng kinh tế đặc biết khó khăn.
Giả dụ tình trạng này kéo dài thì tỷ lệ hộ nghèo năm sau sẽ cao hơn năm trước và đây sẽ là gánh nặng cho ngân sách quốc gia, đồng thời đời sống, kinh tế của một bộ phận hộ nghèo sẽ sa sút, ảnh hưởng đến quá trình phát triển của địa phương nói riêng và cả nước nói chung.
Tình trạng một bộ phận nhỏ người dân được xét hộ nghèo nhưng không chịu làm ăn mà chờ mong, ỷ lại vào các chính sách như chơi có nhà thì được quốc gia xây; thiếu lương thực thì được cấp, khám chữa bệnh không mất tiền, hỗ trợ tiền điện hàng tháng… Do đó người dân không chịu làm ăn để phát triển kinh tế, làm giàu cho gia đình mà cứ muốn nối nghèo để nhà nước “nuôi”.
Việc bình xét hộ nghèo và các chính sách tương trợ người nghèo cần phải có sự thay đổi về tiêu chí, thời gian được hưởng chính sách hộ nghèo, đặc biệt mục đích được hưởng chính sách hộ nghèo là để vươn lên thoát nghèo chứ không được hưởng liên tục như bây chừ.
Các chương trình trung tâm, trung tâm được khai triển như: Chương trình 135 về phát triển kinh tế từng lớp các xã đặc biệt khó khăn, vùng dân tộc thiểu số và miền núi; Chương trình 167 về xây nhà cho người nghèo; hỗ trợ người nghèo trong khám chữa bệnh, học tập; các chế độ trợ cấp lương thực, tiếp cận các khoản vay với lãi suất thấp; hỗ trợ cây trồng, vật nuôi để tăng gia bản xuất… Bên cạnh những thành tựu quan trọng trong xóa đói giảm nghèo ở nước ta thời kì qua, thì đi cùng với đó đã phát sinh một số bị động cần phải có biện pháp chỉnh đốn, để các chính sách hỗ trợ người nghèo không bị lợi dụng, biến tướng, cũng như gánh nặng đối với ngân sách nhà nước.
Song song, chính quyền địa phương, đặc biệt là UBND cấp xã cần tuyên truyền, vận động để người dân để tăng gia sản xuất, không được lười lao động, vươn lên thoát nghèo, không được có hành vi lợi dụng chính sách hộ nghèo của quốc gia.
Đỗ Văn Nhân. Trong trường hợp nếu trong xã mà năm sau số hộ nghèo tăng lên so với năm trước thì nghĩa vụ này thuộc về UBND cấp xã.
Thiết tưởng, bản chất các chính sách hỗ trợ đối với người nghèo là nhân bản, diễn tả bản tính ưu việt của nhà nước nhưng cùng với đó, là các hộ dân khi được xét vào hộ nghèo để được hưởng chính sách của nhà nước nhưng lại không muốn thoát khỏi hộ nghèo, dù rằng kinh tế đã khá giả hơn nhưng vẫn một mực cho rằng mình vẫn còn khó khăn vì không muốn lao động để hưởng chính sách tương trợ … là những vấn đề cần phải có biện pháp khắc phục.
